Eiginleikar:
TXA dregur úr niðubroti blóðsega og minnkar þannig blæðingu. Skal gefið sem fyrst eftir áverka.
Ábendingar:
Virk og óstöðvandi blæðing.
Grunur um innvortis blæðingu. Merki um lost vegna blæðinga.
Hjartastopp í kjölfar áverka. Höfuðáverki með GCS <13.
Blæðing eftir fæðingu og aðrar alvarlegar blæðingar frá legi.
Hægt að gefa með friðarpípu við: fremri nefblæðingu (staðbundið), miklar blæðingar eftir hálskirtlatöku eða úr munni, blóðhósta.
Frábendingar:
Ofnæmi. >3 klst frá áverka eða upphafi blæðingar. Blæðing augljóslega hætt.
Fullorðnir:
▸Blæðingar: 2 g IV/IM [A]
▸Nefblæðing: 500-1000 mg staðbundið (topical) [A]
▸Blæðing frá munni eða hálsi, blóðhósti: 500 mg NEB [A]
Börn:
▸Blæðingar: 25 mg/kg IV/IM (hámark 2 g) [A]
▸Nefblæðing: 500-1000 mg staðbundið (topical) [A]
▸Blæðing eftir hálskirtlatöku, blóðhósti: 500 mg NEB [A]
Ath:
Ekki gefa í sömu línu og blóðhluta eða penicillín-sýklalyf.
Ekki hefur verið sýnt fram á virkni gegn blæðingum frá meltingarvegi.
Aukaverkanir:
Ógleði, uppköst, niðurgangur. Blóðþrýstingslækkun ef gefið hratt. Krampar (við háa skammta). Blóðsegamyndun.
Nánar:
Tranexamsýra dregur úr niðurbroti blóðsega með því að hindra virkni ensímsins plasmín í blóði. Rannsóknir hafa sýnt að gjöf TXA dregur úr dánartíðni eftir áverka þar sem grunur er um alvarlegar blæðingar eða innankúpublæðingu.
Athugið að TXA skal ekki gefa í vöðva/útlim sem orðið hefur fyrir áverka.
Fyrir fremri nefblæðingar er hægt er að bleyta grisju eða bómull með TXA og pakka í nös í a.m.k. 10 mínútur.
[FR] = Vettvangsliðar (First Responder)
[B] = Sjúkraflutningamaður (Basic)
[A] = Neyðarflutningamaður (Advanced)
[P] = Bráðatæknir (Paramedic)
↻ = Endurtaka má lyfjagjöf eftir X tíma.
📞 = Leitið ráðgjafar / heimildar hjá lækni